Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie

Wydział Technologii i Inżynierii Chemicznej - Ochrona środowiska (S1)

Sylabus przedmiotu Fizykochemia środowiska:

Informacje podstawowe

Kierunek studiów Ochrona środowiska
Forma studiów studia stacjonarne Poziom pierwszego stopnia
Tytuł zawodowy absolwenta inżynier
Obszary studiów nauk technicznych, studiów inżynierskich
Profil ogólnoakademicki
Moduł
Przedmiot Fizykochemia środowiska
Specjalność przedmiot wspólny
Jednostka prowadząca Instytut Inżynierii Chemicznej i Procesów Ochrony Środowiska
Nauczyciel odpowiedzialny Janina Możejko <Janina.Mozejko@zut.edu.pl>
Inni nauczyciele Maciej Jabłoński <Maciej.Jablonski@zut.edu.pl>, Magdalena Olszak-Humienik <Magdalena.Olszak-Humienik@zut.edu.pl>, Wiesław Parus <Wieslaw.Parus@zut.edu.pl>, Andrzej Wieczorek <Andrzej.Wieczorek@zut.edu.pl>
ECTS (planowane) 4,0 ECTS (formy) 4,0
Forma zaliczenia egzamin Język polski
Blok obieralny 3 Grupa obieralna 1

Formy dydaktyczne

Forma dydaktycznaKODSemestrGodzinyECTSWagaZaliczenie
laboratoriaL7 45 2,00,38zaliczenie
wykładyW7 30 2,00,62egzamin

Wymagania wstępne

KODWymaganie wstępne
W-1Znajomość chemii fizycznej na poziomie studiów I stopnia

Cele przedmiotu

KODCel modułu/przedmiotu
C-1Celem przedmiotu jest zapoznanie studentów z własnościami poszczególnych elementów środowiska, procesami zachodzacymi w środowisku i ich opisem fizykochemicznym oraz z substancjami wprowadzanymi do środowiska i ich przemianami chemicznymi

Treści programowe z podziałem na formy zajęć

KODTreść programowaGodziny
laboratoria
T-L-1Omówienie wymagań, kryteriów zaliczenia, sposobu pracy na zajęciach laboratoryjnych oraz zasad BHP.1
T-L-2Wykonanie zestawów ćwiczeń związanych z treściami programowymi przedmiotu - pomiar gęstości cieczy i ciał stałych oraz porowatości materiałów ziarnistych, badanie własności roztworów koloidalnych, oznaczanie kwasowości i zasadowości oraz stężeń wybranych zanieczyszczeń wód, pomiar pH i przewodności roztworów wodnych - analiza zjawiska hydrolizy soli w roztworach wodnych, oznaczanie zawartości wapnia i magnezu oraz sumy kationów w glebie, badanie wpływu siły jonowej na szybkość reakcji, badanie procesu adsorpcji oraz ekstrakcji36
T-L-3Sporządzenie sprawozdań i ustne zaliczenia wykonanych ćwiczeń8
45
wykłady
T-W-1Omówienie programu zajęć, literatury, wymagań oraz kryteriów zaliczenia1
T-W-2Ilościowe określanie składu poszczególnych elementów środowiska1
T-W-3Atmosfera ziemska – opis stanu gazowego, mieszaniny gazów, równanie Clapeyrona, prawo Daltona, struktura atmosfery ziemskiej, skład chemiczny przyziemnych warstw powietrza atmosferycznego, stratyfikacja atmosfery2
T-W-4Woda w środowisku - właściwości wody, skład chemiczny wód powierzchniowych, krążenie wody w przyrodzie, właściwości wód morskich i oceanów2
T-W-5Chemiczne i fizykochemiczne właściwości gleb1
T-W-6Roztwory rzeczywiste: ogólna charakterystyka, termodynamiczna charakterystyka roztworów, roztwory doskonałe i roztwory niedoskonałe, aktywność i współczynniki aktywności, funkcje mieszania i funkcje nadmiarowe roztworów2
T-W-7Roztwory elektrolitów: siła jonowa, współczynniki aktywności w roztworach elektrolitów, iloczyn jonowy wody, wykładnik pH, hydroliza soli2
T-W-8Roztwory koloidalne: właściwości koloidów, budowa, koagulacja układów koloidalnych, układy koloidalne w środowisku naturalnym2
T-W-9Reakcje chemiczne przebiegające w środowisku: syntezy, rozkładu, wymiany, reakcje enzymatyczne i fotochemiczne, reakcje tworzenia kompleksów, procesy redoks, reakcje jonowe – efekt solny1
T-W-10Podstawy termodynamiczne procesów zachodzących w przyrodzie: entalpia, molowa pojemność cieplna, entalpia przemiany chemicznej, ciepło reakcji, I i II zasada termodynamiki w rozwiązywaniu zagadnień inżynierii środowiska i działalności proekologicznej2
T-W-11Równowagi fazowe w układach wieloskładnikowych: rozpuszczalność gazów w wodzie (równowaga gaz (para) –ciecz) - prawo Henry’ego; równowaga gaz-ciało stałe (równowaga adsorpcyjna), równowaga ciecz – ciało stałe (równowaga ługowania oraz rozpuszczania-krystalizacji, rozpuszczalność substancji i jej zależność od temperatury); równowaga ciecz – ciecz ( współczynnik podziału Nernsta)3
T-W-12Równowaga chemiczna: zależność położenia równowagi od temperatury, ciśnienia i stężenia reagentów, stan ustalony czy równowaga?2
T-W-13Kinetyka reakcji: kinetyka reakcji homofazowych i heterofazowych, jonowych, kinetyka reakcji złożonych, zależność szybkości reakcji od temperatury3
T-W-14Zanieczyszczenia podstawowych ekosystemów środowiska naturalnego: przyczyny i skutki zanieczyszczenia atmosfery – źródła emisji zanieszyszczeń, efekt cieplarniany, niszczenie warstwy ozonowej, kwaśne opady; źródła zanieczyszczeń i skutki degradacji wody; przyczyny i skutki zanieczyszczenia litosfery6
30

Obciążenie pracą studenta - formy aktywności

KODForma aktywnościGodziny
laboratoria
A-L-1Uczestnictwo w zajęciach45
A-L-2Opracowanie sprawozdań i przygotowanie sie do zaliczeń wykonanych ćwiczeń.15
60
wykłady
A-W-1Uczestnictwo w zajęciach30
A-W-2Zapoznanie się z dostępną literaturą7
A-W-3Konsultacje z wykładowcą8
A-W-4Przygotowanie się do egzaminu z przedmiotu15
60

Metody nauczania / narzędzia dydaktyczne

KODMetoda nauczania / narzędzie dydaktyczne
M-1Wykład informacyjny połączony z prezentacją multimedialną
M-2Ćwiczenia laboratoryjne

Sposoby oceny

KODSposób oceny
S-1Ocena formująca: Wyklady: Ocena prezentacji multimedialnej opracowanego tematu
S-2Ocena podsumowująca: Wykłady: Egzamin w formie ustnej lub pisemnej
S-3Ocena formująca: Laboratorium: Kontrola postępu realizowanych zadań
S-4Ocena formująca: Laboratorium: Ocena jakości oraz kompletności wykonanych zadań
S-5Ocena formująca: Laboratorium: Ocena współpracy pomiędzy poszczególnymi członkami zespołów
S-6Ocena podsumowująca: Laboratorium: Zaliczenie końcowe jako ocena średnia z zaliczeń ustnych każdego z ćwiczeń

Zamierzone efekty kształcenia - wiedza

Zamierzone efekty kształceniaOdniesienie do efektów kształcenia dla kierunku studiówOdniesienie do efektów zdefiniowanych dla obszaru kształceniaOdniesienie do efektów kształcenia prowadzących do uzyskania tytułu zawodowego inżynieraCel przedmiotuTreści programoweMetody nauczaniaSposób oceny
KOS_1A_C11a_W01
W wyniku przeprowadzonych zajęć student uzyskuje wiedzę na temat składu i własności poszczególnych elementów środowiska, oraz wykorzystania teorii i praw fizykochemicznych do analizy przemian i reakcji w nim zachodzących oraz oceny wpływu działalności człowieka na środowisko.
KOS_1A_W04, KOS_1A_W07T1A_W01, T1A_W03C-1T-W-9, T-W-13, T-W-8, T-W-11, T-W-3, T-W-6, T-W-7, T-W-2, T-W-10, T-W-12, T-W-14, T-W-4, T-W-5, T-L-3, T-L-2M-1, M-2S-2, S-1, S-6
KOS_1A_C11a_W02
Zna podstawowe metody doświadczalne, obliczeniowe oraz narzędzia informatyczne służące do wykonywania obliczeń wykorzystywane do analizy składu i własności poszczególnych elementów środowiska oraz zjawisk i procesów zachodzących w przyrodzie.
KOS_1A_W05, KOS_1A_W13T1A_W01, T1A_W07InzA_W02C-1T-L-3, T-L-2M-2, M-1S-6, S-4, S-3

Zamierzone efekty kształcenia - umiejętności

Zamierzone efekty kształceniaOdniesienie do efektów kształcenia dla kierunku studiówOdniesienie do efektów zdefiniowanych dla obszaru kształceniaOdniesienie do efektów kształcenia prowadzących do uzyskania tytułu zawodowego inżynieraCel przedmiotuTreści programoweMetody nauczaniaSposób oceny
KOS_1A_C11a_U01
Student potrafi pozyskiwać informacje z literatury, baz danych oraz innych źródeł w zakresie kierunku studiów ochrona środowiska; potrafi integrować uzyskane informacje, dokonywać ich interpretacji, a także wyciągać wnioski oraz formułować i uzasadniać opinie
KOS_1A_U01T1A_U01C-1T-L-2, T-L-3M-1, M-2S-2, S-6, S-1, S-4
KOS_1A_C11a_U03
Student potrafi opisać zjawiska zachodzące w przyrodzie, planować i przeprowadzać eksperymenty, a także symulacje komputerowe, interpretować uzyskane wyniki i wyciągać wnioski
KOS_1A_U10, KOS_1A_U09T1A_U07, T1A_U08InzA_U01C-1T-W-7, T-W-11, T-W-13, T-W-4, T-W-5, T-W-8, T-W-2, T-W-9, T-W-6, T-W-12, T-W-3, T-W-14, T-W-10, T-L-2, T-L-3M-2, M-1S-6, S-2, S-4, S-3, S-1

Zamierzone efekty kształcenia - inne kompetencje społeczne i personalne

Zamierzone efekty kształceniaOdniesienie do efektów kształcenia dla kierunku studiówOdniesienie do efektów zdefiniowanych dla obszaru kształceniaOdniesienie do efektów kształcenia prowadzących do uzyskania tytułu zawodowego inżynieraCel przedmiotuTreści programoweMetody nauczaniaSposób oceny
KOS_1A_C11a_K01
Student rozumie aspekty i skutki działalności inżynierskiej, w tym jej wpływu na środowisko, i związanej z tym odpowiedzialności za podejmowane decyzje
KOS_1A_K02T1A_K02InzA_K01C-1T-L-3, T-L-2M-1, M-2S-2, S-6, S-3, S-4, S-1
KOS_1A_C11a_K02
Student potrafi współdziałać i pracować w grupie, potrafi myśleć i działać w sposób przedsiębiorczy i odpowiednio określić priorytety służące realizacji zadania
KOS_1A_K04, KOS_1A_K07, KOS_1A_K05T1A_K03, T1A_K04, T1A_K06InzA_K02C-1T-L-3, T-L-2M-2S-4, S-5, S-3

Kryterium oceny - wiedza

Efekt kształceniaOcenaKryterium oceny
KOS_1A_C11a_W01
W wyniku przeprowadzonych zajęć student uzyskuje wiedzę na temat składu i własności poszczególnych elementów środowiska, oraz wykorzystania teorii i praw fizykochemicznych do analizy przemian i reakcji w nim zachodzących oraz oceny wpływu działalności człowieka na środowisko.
2,0
3,0Wiedza Studenta w odniesieniu do materiału objętego programem wynosi 60%
3,5
4,0
4,5
5,0
KOS_1A_C11a_W02
Zna podstawowe metody doświadczalne, obliczeniowe oraz narzędzia informatyczne służące do wykonywania obliczeń wykorzystywane do analizy składu i własności poszczególnych elementów środowiska oraz zjawisk i procesów zachodzących w przyrodzie.
2,0
3,0Wiedza Studenta w odniesieniu do materiału objętego programem wynosi 60%
3,5
4,0
4,5
5,0

Kryterium oceny - umiejętności

Efekt kształceniaOcenaKryterium oceny
KOS_1A_C11a_U01
Student potrafi pozyskiwać informacje z literatury, baz danych oraz innych źródeł w zakresie kierunku studiów ochrona środowiska; potrafi integrować uzyskane informacje, dokonywać ich interpretacji, a także wyciągać wnioski oraz formułować i uzasadniać opinie
2,0
3,0Umiejętności zdobyte przez Studenta wynoszą 60% umiejętności możliwych do uzyskania w ramach przedmiotu
3,5
4,0
4,5
5,0
KOS_1A_C11a_U03
Student potrafi opisać zjawiska zachodzące w przyrodzie, planować i przeprowadzać eksperymenty, a także symulacje komputerowe, interpretować uzyskane wyniki i wyciągać wnioski
2,0
3,0Umiejętności zdobyte przez Studenta wynoszą 60% umiejętności możliwych do uzyskania w ramach przedmiotu
3,5
4,0
4,5
5,0

Kryterium oceny - inne kompetencje społeczne i personalne

Efekt kształceniaOcenaKryterium oceny
KOS_1A_C11a_K01
Student rozumie aspekty i skutki działalności inżynierskiej, w tym jej wpływu na środowisko, i związanej z tym odpowiedzialności za podejmowane decyzje
2,0
3,0Kompetencje zdobyte przez Studenta wynoszą 60% kompetencji możliwych do uzyskania w ramach przedmiotu
3,5
4,0
4,5
5,0
KOS_1A_C11a_K02
Student potrafi współdziałać i pracować w grupie, potrafi myśleć i działać w sposób przedsiębiorczy i odpowiednio określić priorytety służące realizacji zadania
2,0
3,0Kompetencje zdobyte przez Studenta wynoszą 60% kompetencji możliwych do uzyskania w ramach przedmiotu
3,5
4,0
4,5
5,0

Literatura podstawowa

  1. vanLoon G.W., Duffy S.J., Chemia Środowiska, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, 2008
  2. Andrews J. E., Brimblecombe P., Jickells T.D., Liss P.S., Wprowadzenie do chemii środowiska, WNT, Warszawa, 2000
  3. Zarzycki R., Imbierowicz M., Stelachowski M., Wprowadzenie do inżynierii i ochrony środowiska, WNT, Warszawa, 2007
  4. Szperliński Z., Chemia w ochronie i inżynierii środowiska, Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej, Warszawa, 2002
  5. Boeker E., Van Grondelle R., Fizyka Środowiska, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, 2002
  6. Atkins P.W., Chemia Fizyczna, Wydawnictwo naukowe PWN, Warszawa, 2001
  7. Atkins P.W., Podstawy Chemii Fizycznej, PWN, Warszawa, 1999

Treści programowe - laboratoria

KODTreść programowaGodziny
T-L-1Omówienie wymagań, kryteriów zaliczenia, sposobu pracy na zajęciach laboratoryjnych oraz zasad BHP.1
T-L-2Wykonanie zestawów ćwiczeń związanych z treściami programowymi przedmiotu - pomiar gęstości cieczy i ciał stałych oraz porowatości materiałów ziarnistych, badanie własności roztworów koloidalnych, oznaczanie kwasowości i zasadowości oraz stężeń wybranych zanieczyszczeń wód, pomiar pH i przewodności roztworów wodnych - analiza zjawiska hydrolizy soli w roztworach wodnych, oznaczanie zawartości wapnia i magnezu oraz sumy kationów w glebie, badanie wpływu siły jonowej na szybkość reakcji, badanie procesu adsorpcji oraz ekstrakcji36
T-L-3Sporządzenie sprawozdań i ustne zaliczenia wykonanych ćwiczeń8
45

Treści programowe - wykłady

KODTreść programowaGodziny
T-W-1Omówienie programu zajęć, literatury, wymagań oraz kryteriów zaliczenia1
T-W-2Ilościowe określanie składu poszczególnych elementów środowiska1
T-W-3Atmosfera ziemska – opis stanu gazowego, mieszaniny gazów, równanie Clapeyrona, prawo Daltona, struktura atmosfery ziemskiej, skład chemiczny przyziemnych warstw powietrza atmosferycznego, stratyfikacja atmosfery2
T-W-4Woda w środowisku - właściwości wody, skład chemiczny wód powierzchniowych, krążenie wody w przyrodzie, właściwości wód morskich i oceanów2
T-W-5Chemiczne i fizykochemiczne właściwości gleb1
T-W-6Roztwory rzeczywiste: ogólna charakterystyka, termodynamiczna charakterystyka roztworów, roztwory doskonałe i roztwory niedoskonałe, aktywność i współczynniki aktywności, funkcje mieszania i funkcje nadmiarowe roztworów2
T-W-7Roztwory elektrolitów: siła jonowa, współczynniki aktywności w roztworach elektrolitów, iloczyn jonowy wody, wykładnik pH, hydroliza soli2
T-W-8Roztwory koloidalne: właściwości koloidów, budowa, koagulacja układów koloidalnych, układy koloidalne w środowisku naturalnym2
T-W-9Reakcje chemiczne przebiegające w środowisku: syntezy, rozkładu, wymiany, reakcje enzymatyczne i fotochemiczne, reakcje tworzenia kompleksów, procesy redoks, reakcje jonowe – efekt solny1
T-W-10Podstawy termodynamiczne procesów zachodzących w przyrodzie: entalpia, molowa pojemność cieplna, entalpia przemiany chemicznej, ciepło reakcji, I i II zasada termodynamiki w rozwiązywaniu zagadnień inżynierii środowiska i działalności proekologicznej2
T-W-11Równowagi fazowe w układach wieloskładnikowych: rozpuszczalność gazów w wodzie (równowaga gaz (para) –ciecz) - prawo Henry’ego; równowaga gaz-ciało stałe (równowaga adsorpcyjna), równowaga ciecz – ciało stałe (równowaga ługowania oraz rozpuszczania-krystalizacji, rozpuszczalność substancji i jej zależność od temperatury); równowaga ciecz – ciecz ( współczynnik podziału Nernsta)3
T-W-12Równowaga chemiczna: zależność położenia równowagi od temperatury, ciśnienia i stężenia reagentów, stan ustalony czy równowaga?2
T-W-13Kinetyka reakcji: kinetyka reakcji homofazowych i heterofazowych, jonowych, kinetyka reakcji złożonych, zależność szybkości reakcji od temperatury3
T-W-14Zanieczyszczenia podstawowych ekosystemów środowiska naturalnego: przyczyny i skutki zanieczyszczenia atmosfery – źródła emisji zanieszyszczeń, efekt cieplarniany, niszczenie warstwy ozonowej, kwaśne opady; źródła zanieczyszczeń i skutki degradacji wody; przyczyny i skutki zanieczyszczenia litosfery6
30

Formy aktywności - laboratoria

KODForma aktywnościGodziny
A-L-1Uczestnictwo w zajęciach45
A-L-2Opracowanie sprawozdań i przygotowanie sie do zaliczeń wykonanych ćwiczeń.15
60
(*) 1 punkt ECTS, odpowiada około 30 godzinom aktywności studenta

Formy aktywności - wykłady

KODForma aktywnościGodziny
A-W-1Uczestnictwo w zajęciach30
A-W-2Zapoznanie się z dostępną literaturą7
A-W-3Konsultacje z wykładowcą8
A-W-4Przygotowanie się do egzaminu z przedmiotu15
60
(*) 1 punkt ECTS, odpowiada około 30 godzinom aktywności studenta
PoleKODZnaczenie kodu
Zamierzone efekty kształceniaKOS_1A_C11a_W01W wyniku przeprowadzonych zajęć student uzyskuje wiedzę na temat składu i własności poszczególnych elementów środowiska, oraz wykorzystania teorii i praw fizykochemicznych do analizy przemian i reakcji w nim zachodzących oraz oceny wpływu działalności człowieka na środowisko.
Odniesienie do efektów kształcenia dla kierunku studiówKOS_1A_W04ma wiedzę z zakresu chemii nieorganicznej, organicznej, fizycznej i innych działów chemii oraz inżynierii i technologii chemicznej dotyczącą głównie budowy i właściwości materii, a także metod i procesów służących do otrzymywania substancji chemicznych, określania ich właściwości, analizy składu oraz wpływu na środowisko (monitoring, analityka środowiskowa, ocena i prognozowanie oddziaływania)
KOS_1A_W07ma uporządkowaną, podbudowaną teoretycznie, wiedzę ogólną, obejmującą kluczowe zagadnienia dotyczące środowiska naturalnego (gleba, woda, powietrze) oraz zmian klimatycznych
Odniesienie do efektów zdefiniowanych dla obszaru kształceniaT1A_W01ma wiedzę z zakresu matematyki, fizyki, chemii i innych obszarów właściwych dla studiowanego kierunku studiów przydatną do formułowania i rozwiązywania prostych zadań z zakresu studiowanego kierunku studiów
T1A_W03ma uporządkowaną, podbudowaną teoretycznie wiedzę ogólną obejmującą kluczowe zagadnienia z zakresu studiowanego kierunku studiów
Cel przedmiotuC-1Celem przedmiotu jest zapoznanie studentów z własnościami poszczególnych elementów środowiska, procesami zachodzacymi w środowisku i ich opisem fizykochemicznym oraz z substancjami wprowadzanymi do środowiska i ich przemianami chemicznymi
Treści programoweT-W-9Reakcje chemiczne przebiegające w środowisku: syntezy, rozkładu, wymiany, reakcje enzymatyczne i fotochemiczne, reakcje tworzenia kompleksów, procesy redoks, reakcje jonowe – efekt solny
T-W-13Kinetyka reakcji: kinetyka reakcji homofazowych i heterofazowych, jonowych, kinetyka reakcji złożonych, zależność szybkości reakcji od temperatury
T-W-8Roztwory koloidalne: właściwości koloidów, budowa, koagulacja układów koloidalnych, układy koloidalne w środowisku naturalnym
T-W-11Równowagi fazowe w układach wieloskładnikowych: rozpuszczalność gazów w wodzie (równowaga gaz (para) –ciecz) - prawo Henry’ego; równowaga gaz-ciało stałe (równowaga adsorpcyjna), równowaga ciecz – ciało stałe (równowaga ługowania oraz rozpuszczania-krystalizacji, rozpuszczalność substancji i jej zależność od temperatury); równowaga ciecz – ciecz ( współczynnik podziału Nernsta)
T-W-3Atmosfera ziemska – opis stanu gazowego, mieszaniny gazów, równanie Clapeyrona, prawo Daltona, struktura atmosfery ziemskiej, skład chemiczny przyziemnych warstw powietrza atmosferycznego, stratyfikacja atmosfery
T-W-6Roztwory rzeczywiste: ogólna charakterystyka, termodynamiczna charakterystyka roztworów, roztwory doskonałe i roztwory niedoskonałe, aktywność i współczynniki aktywności, funkcje mieszania i funkcje nadmiarowe roztworów
T-W-7Roztwory elektrolitów: siła jonowa, współczynniki aktywności w roztworach elektrolitów, iloczyn jonowy wody, wykładnik pH, hydroliza soli
T-W-2Ilościowe określanie składu poszczególnych elementów środowiska
T-W-10Podstawy termodynamiczne procesów zachodzących w przyrodzie: entalpia, molowa pojemność cieplna, entalpia przemiany chemicznej, ciepło reakcji, I i II zasada termodynamiki w rozwiązywaniu zagadnień inżynierii środowiska i działalności proekologicznej
T-W-12Równowaga chemiczna: zależność położenia równowagi od temperatury, ciśnienia i stężenia reagentów, stan ustalony czy równowaga?
T-W-14Zanieczyszczenia podstawowych ekosystemów środowiska naturalnego: przyczyny i skutki zanieczyszczenia atmosfery – źródła emisji zanieszyszczeń, efekt cieplarniany, niszczenie warstwy ozonowej, kwaśne opady; źródła zanieczyszczeń i skutki degradacji wody; przyczyny i skutki zanieczyszczenia litosfery
T-W-4Woda w środowisku - właściwości wody, skład chemiczny wód powierzchniowych, krążenie wody w przyrodzie, właściwości wód morskich i oceanów
T-W-5Chemiczne i fizykochemiczne właściwości gleb
T-L-3Sporządzenie sprawozdań i ustne zaliczenia wykonanych ćwiczeń
T-L-2Wykonanie zestawów ćwiczeń związanych z treściami programowymi przedmiotu - pomiar gęstości cieczy i ciał stałych oraz porowatości materiałów ziarnistych, badanie własności roztworów koloidalnych, oznaczanie kwasowości i zasadowości oraz stężeń wybranych zanieczyszczeń wód, pomiar pH i przewodności roztworów wodnych - analiza zjawiska hydrolizy soli w roztworach wodnych, oznaczanie zawartości wapnia i magnezu oraz sumy kationów w glebie, badanie wpływu siły jonowej na szybkość reakcji, badanie procesu adsorpcji oraz ekstrakcji
Metody nauczaniaM-1Wykład informacyjny połączony z prezentacją multimedialną
M-2Ćwiczenia laboratoryjne
Sposób ocenyS-2Ocena podsumowująca: Wykłady: Egzamin w formie ustnej lub pisemnej
S-1Ocena formująca: Wyklady: Ocena prezentacji multimedialnej opracowanego tematu
S-6Ocena podsumowująca: Laboratorium: Zaliczenie końcowe jako ocena średnia z zaliczeń ustnych każdego z ćwiczeń
Kryteria ocenyOcenaKryterium oceny
2,0
3,0Wiedza Studenta w odniesieniu do materiału objętego programem wynosi 60%
3,5
4,0
4,5
5,0
PoleKODZnaczenie kodu
Zamierzone efekty kształceniaKOS_1A_C11a_W02Zna podstawowe metody doświadczalne, obliczeniowe oraz narzędzia informatyczne służące do wykonywania obliczeń wykorzystywane do analizy składu i własności poszczególnych elementów środowiska oraz zjawisk i procesów zachodzących w przyrodzie.
Odniesienie do efektów kształcenia dla kierunku studiówKOS_1A_W05zna podstawowe metody obliczeniowe stosowane do rozwiązywania typowych problemów z zakresu chemii oraz inżynierii i technologii chemicznej
KOS_1A_W13zna podstawowe narzędzia informatyczne służące do wykonywania obliczeń i oceny statystycznej wyników pomiarów i badań, niezbędne przy rozwiązywaniu prostych zadań inżynierskich oraz do przygotowania prezentacji zamierzeń i rezultatów
Odniesienie do efektów zdefiniowanych dla obszaru kształceniaT1A_W01ma wiedzę z zakresu matematyki, fizyki, chemii i innych obszarów właściwych dla studiowanego kierunku studiów przydatną do formułowania i rozwiązywania prostych zadań z zakresu studiowanego kierunku studiów
T1A_W07zna podstawowe metody, techniki, narzędzia i materiały stosowane przy rozwiązywaniu prostych zadań inżynierskich z zakresu studiowanego kierunku studiów
Odniesienie do efektów kształcenia prowadzących do uzyskania tytułu zawodowego inżynieraInzA_W02zna podstawowe metody, techniki, narzędzia i materiały stosowane przy rozwiązywaniu prostych zadań inżynierskich z zakresu studiowanego kierunku studiów
Cel przedmiotuC-1Celem przedmiotu jest zapoznanie studentów z własnościami poszczególnych elementów środowiska, procesami zachodzacymi w środowisku i ich opisem fizykochemicznym oraz z substancjami wprowadzanymi do środowiska i ich przemianami chemicznymi
Treści programoweT-L-3Sporządzenie sprawozdań i ustne zaliczenia wykonanych ćwiczeń
T-L-2Wykonanie zestawów ćwiczeń związanych z treściami programowymi przedmiotu - pomiar gęstości cieczy i ciał stałych oraz porowatości materiałów ziarnistych, badanie własności roztworów koloidalnych, oznaczanie kwasowości i zasadowości oraz stężeń wybranych zanieczyszczeń wód, pomiar pH i przewodności roztworów wodnych - analiza zjawiska hydrolizy soli w roztworach wodnych, oznaczanie zawartości wapnia i magnezu oraz sumy kationów w glebie, badanie wpływu siły jonowej na szybkość reakcji, badanie procesu adsorpcji oraz ekstrakcji
Metody nauczaniaM-2Ćwiczenia laboratoryjne
M-1Wykład informacyjny połączony z prezentacją multimedialną
Sposób ocenyS-6Ocena podsumowująca: Laboratorium: Zaliczenie końcowe jako ocena średnia z zaliczeń ustnych każdego z ćwiczeń
S-4Ocena formująca: Laboratorium: Ocena jakości oraz kompletności wykonanych zadań
S-3Ocena formująca: Laboratorium: Kontrola postępu realizowanych zadań
Kryteria ocenyOcenaKryterium oceny
2,0
3,0Wiedza Studenta w odniesieniu do materiału objętego programem wynosi 60%
3,5
4,0
4,5
5,0
PoleKODZnaczenie kodu
Zamierzone efekty kształceniaKOS_1A_C11a_U01Student potrafi pozyskiwać informacje z literatury, baz danych oraz innych źródeł w zakresie kierunku studiów ochrona środowiska; potrafi integrować uzyskane informacje, dokonywać ich interpretacji, a także wyciągać wnioski oraz formułować i uzasadniać opinie
Odniesienie do efektów kształcenia dla kierunku studiówKOS_1A_U01potrafi pozyskiwać informacje z literatury, baz danych oraz innych właściwie dobranych źródeł, także w języku angielskim lub innym języku obcym uznawanym za język komunikacji międzynarodowej w zakresie studiowanego kierunku studiów ochrona środowiska; potrafi integrować uzyskane informacje, dokonywać ich interpretacji, a także wyciągać wnioski oraz formułować i uzasadniać opinie
Odniesienie do efektów zdefiniowanych dla obszaru kształceniaT1A_U01potrafi pozyskiwać informacje z literatury, baz danych oraz innych właściwie dobranych źródeł, także w języku angielskim lub innym języku obcym uznawanym za język komunikacji międzynarodowej w zakresie studiowanego kierunku studiów; potrafi integrować uzyskane informacje, dokonywać ich interpretacji, a także wyciągać wnioski oraz formułować i uzasadniać opinie
Cel przedmiotuC-1Celem przedmiotu jest zapoznanie studentów z własnościami poszczególnych elementów środowiska, procesami zachodzacymi w środowisku i ich opisem fizykochemicznym oraz z substancjami wprowadzanymi do środowiska i ich przemianami chemicznymi
Treści programoweT-L-2Wykonanie zestawów ćwiczeń związanych z treściami programowymi przedmiotu - pomiar gęstości cieczy i ciał stałych oraz porowatości materiałów ziarnistych, badanie własności roztworów koloidalnych, oznaczanie kwasowości i zasadowości oraz stężeń wybranych zanieczyszczeń wód, pomiar pH i przewodności roztworów wodnych - analiza zjawiska hydrolizy soli w roztworach wodnych, oznaczanie zawartości wapnia i magnezu oraz sumy kationów w glebie, badanie wpływu siły jonowej na szybkość reakcji, badanie procesu adsorpcji oraz ekstrakcji
T-L-3Sporządzenie sprawozdań i ustne zaliczenia wykonanych ćwiczeń
Metody nauczaniaM-1Wykład informacyjny połączony z prezentacją multimedialną
M-2Ćwiczenia laboratoryjne
Sposób ocenyS-2Ocena podsumowująca: Wykłady: Egzamin w formie ustnej lub pisemnej
S-6Ocena podsumowująca: Laboratorium: Zaliczenie końcowe jako ocena średnia z zaliczeń ustnych każdego z ćwiczeń
S-1Ocena formująca: Wyklady: Ocena prezentacji multimedialnej opracowanego tematu
S-4Ocena formująca: Laboratorium: Ocena jakości oraz kompletności wykonanych zadań
Kryteria ocenyOcenaKryterium oceny
2,0
3,0Umiejętności zdobyte przez Studenta wynoszą 60% umiejętności możliwych do uzyskania w ramach przedmiotu
3,5
4,0
4,5
5,0
PoleKODZnaczenie kodu
Zamierzone efekty kształceniaKOS_1A_C11a_U03Student potrafi opisać zjawiska zachodzące w przyrodzie, planować i przeprowadzać eksperymenty, a także symulacje komputerowe, interpretować uzyskane wyniki i wyciągać wnioski
Odniesienie do efektów kształcenia dla kierunku studiówKOS_1A_U10potrafi planować i przeprowadzać eksperymenty, w tym pomiary i symulacje komputerowe, interpretować uzyskane wyniki i wyciągać wnioski
KOS_1A_U09potrafi posługiwać się programami komputerowymi przeznaczonymi do realizacji zadań typowych dla działalności inżynierskiej w zakresie ochrony środowiska
Odniesienie do efektów zdefiniowanych dla obszaru kształceniaT1A_U07potrafi posługiwać się technikami informacyjno-komunikacyjnymi właściwymi do realizacji zadań typowych dla działalności inżynierskiej
T1A_U08potrafi planować i przeprowadzać eksperymenty, w tym pomiary i symulacje komputerowe, interpretować uzyskane wyniki i wyciągać wnioski
Odniesienie do efektów kształcenia prowadzących do uzyskania tytułu zawodowego inżynieraInzA_U01potrafi planować i przeprowadzać eksperymenty, w tym pomiary i symulacje komputerowe, interpretować uzyskane wyniki i wyciągać wnioski
Cel przedmiotuC-1Celem przedmiotu jest zapoznanie studentów z własnościami poszczególnych elementów środowiska, procesami zachodzacymi w środowisku i ich opisem fizykochemicznym oraz z substancjami wprowadzanymi do środowiska i ich przemianami chemicznymi
Treści programoweT-W-7Roztwory elektrolitów: siła jonowa, współczynniki aktywności w roztworach elektrolitów, iloczyn jonowy wody, wykładnik pH, hydroliza soli
T-W-11Równowagi fazowe w układach wieloskładnikowych: rozpuszczalność gazów w wodzie (równowaga gaz (para) –ciecz) - prawo Henry’ego; równowaga gaz-ciało stałe (równowaga adsorpcyjna), równowaga ciecz – ciało stałe (równowaga ługowania oraz rozpuszczania-krystalizacji, rozpuszczalność substancji i jej zależność od temperatury); równowaga ciecz – ciecz ( współczynnik podziału Nernsta)
T-W-13Kinetyka reakcji: kinetyka reakcji homofazowych i heterofazowych, jonowych, kinetyka reakcji złożonych, zależność szybkości reakcji od temperatury
T-W-4Woda w środowisku - właściwości wody, skład chemiczny wód powierzchniowych, krążenie wody w przyrodzie, właściwości wód morskich i oceanów
T-W-5Chemiczne i fizykochemiczne właściwości gleb
T-W-8Roztwory koloidalne: właściwości koloidów, budowa, koagulacja układów koloidalnych, układy koloidalne w środowisku naturalnym
T-W-2Ilościowe określanie składu poszczególnych elementów środowiska
T-W-9Reakcje chemiczne przebiegające w środowisku: syntezy, rozkładu, wymiany, reakcje enzymatyczne i fotochemiczne, reakcje tworzenia kompleksów, procesy redoks, reakcje jonowe – efekt solny
T-W-6Roztwory rzeczywiste: ogólna charakterystyka, termodynamiczna charakterystyka roztworów, roztwory doskonałe i roztwory niedoskonałe, aktywność i współczynniki aktywności, funkcje mieszania i funkcje nadmiarowe roztworów
T-W-12Równowaga chemiczna: zależność położenia równowagi od temperatury, ciśnienia i stężenia reagentów, stan ustalony czy równowaga?
T-W-3Atmosfera ziemska – opis stanu gazowego, mieszaniny gazów, równanie Clapeyrona, prawo Daltona, struktura atmosfery ziemskiej, skład chemiczny przyziemnych warstw powietrza atmosferycznego, stratyfikacja atmosfery
T-W-14Zanieczyszczenia podstawowych ekosystemów środowiska naturalnego: przyczyny i skutki zanieczyszczenia atmosfery – źródła emisji zanieszyszczeń, efekt cieplarniany, niszczenie warstwy ozonowej, kwaśne opady; źródła zanieczyszczeń i skutki degradacji wody; przyczyny i skutki zanieczyszczenia litosfery
T-W-10Podstawy termodynamiczne procesów zachodzących w przyrodzie: entalpia, molowa pojemność cieplna, entalpia przemiany chemicznej, ciepło reakcji, I i II zasada termodynamiki w rozwiązywaniu zagadnień inżynierii środowiska i działalności proekologicznej
T-L-2Wykonanie zestawów ćwiczeń związanych z treściami programowymi przedmiotu - pomiar gęstości cieczy i ciał stałych oraz porowatości materiałów ziarnistych, badanie własności roztworów koloidalnych, oznaczanie kwasowości i zasadowości oraz stężeń wybranych zanieczyszczeń wód, pomiar pH i przewodności roztworów wodnych - analiza zjawiska hydrolizy soli w roztworach wodnych, oznaczanie zawartości wapnia i magnezu oraz sumy kationów w glebie, badanie wpływu siły jonowej na szybkość reakcji, badanie procesu adsorpcji oraz ekstrakcji
T-L-3Sporządzenie sprawozdań i ustne zaliczenia wykonanych ćwiczeń
Metody nauczaniaM-2Ćwiczenia laboratoryjne
M-1Wykład informacyjny połączony z prezentacją multimedialną
Sposób ocenyS-6Ocena podsumowująca: Laboratorium: Zaliczenie końcowe jako ocena średnia z zaliczeń ustnych każdego z ćwiczeń
S-2Ocena podsumowująca: Wykłady: Egzamin w formie ustnej lub pisemnej
S-4Ocena formująca: Laboratorium: Ocena jakości oraz kompletności wykonanych zadań
S-3Ocena formująca: Laboratorium: Kontrola postępu realizowanych zadań
S-1Ocena formująca: Wyklady: Ocena prezentacji multimedialnej opracowanego tematu
Kryteria ocenyOcenaKryterium oceny
2,0
3,0Umiejętności zdobyte przez Studenta wynoszą 60% umiejętności możliwych do uzyskania w ramach przedmiotu
3,5
4,0
4,5
5,0
PoleKODZnaczenie kodu
Zamierzone efekty kształceniaKOS_1A_C11a_K01Student rozumie aspekty i skutki działalności inżynierskiej, w tym jej wpływu na środowisko, i związanej z tym odpowiedzialności za podejmowane decyzje
Odniesienie do efektów kształcenia dla kierunku studiówKOS_1A_K02ma świadomość ważności i rozumie pozatechniczne aspekty i skutki działalności inżynierskiej, w tym jej wpływu na środowisko, i związanej z tym odpowiedzialności za podejmowane decyzje
Odniesienie do efektów zdefiniowanych dla obszaru kształceniaT1A_K02ma świadomość ważności i zrozumienie pozatechnicznych aspektów i skutków działalności inżynierskiej, w tym jej wpływu na środowisko, i związanej z tym odpowiedzialności za podejmowane decyzje
Odniesienie do efektów kształcenia prowadzących do uzyskania tytułu zawodowego inżynieraInzA_K01ma świadomość ważności i rozumie pozatechniczne aspekty i skutki działalności inżynierskiej, w tym jej wpływu na środowisko, i związanej z tym odpowiedzialności za podejmowane decyzje
Cel przedmiotuC-1Celem przedmiotu jest zapoznanie studentów z własnościami poszczególnych elementów środowiska, procesami zachodzacymi w środowisku i ich opisem fizykochemicznym oraz z substancjami wprowadzanymi do środowiska i ich przemianami chemicznymi
Treści programoweT-L-3Sporządzenie sprawozdań i ustne zaliczenia wykonanych ćwiczeń
T-L-2Wykonanie zestawów ćwiczeń związanych z treściami programowymi przedmiotu - pomiar gęstości cieczy i ciał stałych oraz porowatości materiałów ziarnistych, badanie własności roztworów koloidalnych, oznaczanie kwasowości i zasadowości oraz stężeń wybranych zanieczyszczeń wód, pomiar pH i przewodności roztworów wodnych - analiza zjawiska hydrolizy soli w roztworach wodnych, oznaczanie zawartości wapnia i magnezu oraz sumy kationów w glebie, badanie wpływu siły jonowej na szybkość reakcji, badanie procesu adsorpcji oraz ekstrakcji
Metody nauczaniaM-1Wykład informacyjny połączony z prezentacją multimedialną
M-2Ćwiczenia laboratoryjne
Sposób ocenyS-2Ocena podsumowująca: Wykłady: Egzamin w formie ustnej lub pisemnej
S-6Ocena podsumowująca: Laboratorium: Zaliczenie końcowe jako ocena średnia z zaliczeń ustnych każdego z ćwiczeń
S-3Ocena formująca: Laboratorium: Kontrola postępu realizowanych zadań
S-4Ocena formująca: Laboratorium: Ocena jakości oraz kompletności wykonanych zadań
S-1Ocena formująca: Wyklady: Ocena prezentacji multimedialnej opracowanego tematu
Kryteria ocenyOcenaKryterium oceny
2,0
3,0Kompetencje zdobyte przez Studenta wynoszą 60% kompetencji możliwych do uzyskania w ramach przedmiotu
3,5
4,0
4,5
5,0
PoleKODZnaczenie kodu
Zamierzone efekty kształceniaKOS_1A_C11a_K02Student potrafi współdziałać i pracować w grupie, potrafi myśleć i działać w sposób przedsiębiorczy i odpowiednio określić priorytety służące realizacji zadania
Odniesienie do efektów kształcenia dla kierunku studiówKOS_1A_K04potrafi współdziałać i pracować w grupie, przyjmując w niej różne role
KOS_1A_K07potrafi myśleć i działać w sposób przedsiębiorczy
KOS_1A_K05potrafi odpowiednio określić priorytety służące realizacji określonego przez siebie lub innych zadania
Odniesienie do efektów zdefiniowanych dla obszaru kształceniaT1A_K03potrafi współdziałać i pracować w grupie, przyjmując w niej różne role
T1A_K04potrafi odpowiednio określić priorytety służące realizacji określonego przez siebie lub innych zadania
T1A_K06potrafi myśleć i działać w sposób przedsiębiorczy
Odniesienie do efektów kształcenia prowadzących do uzyskania tytułu zawodowego inżynieraInzA_K02potrafi myśleć i działać w sposób przedsiębiorczy
Cel przedmiotuC-1Celem przedmiotu jest zapoznanie studentów z własnościami poszczególnych elementów środowiska, procesami zachodzacymi w środowisku i ich opisem fizykochemicznym oraz z substancjami wprowadzanymi do środowiska i ich przemianami chemicznymi
Treści programoweT-L-3Sporządzenie sprawozdań i ustne zaliczenia wykonanych ćwiczeń
T-L-2Wykonanie zestawów ćwiczeń związanych z treściami programowymi przedmiotu - pomiar gęstości cieczy i ciał stałych oraz porowatości materiałów ziarnistych, badanie własności roztworów koloidalnych, oznaczanie kwasowości i zasadowości oraz stężeń wybranych zanieczyszczeń wód, pomiar pH i przewodności roztworów wodnych - analiza zjawiska hydrolizy soli w roztworach wodnych, oznaczanie zawartości wapnia i magnezu oraz sumy kationów w glebie, badanie wpływu siły jonowej na szybkość reakcji, badanie procesu adsorpcji oraz ekstrakcji
Metody nauczaniaM-2Ćwiczenia laboratoryjne
Sposób ocenyS-4Ocena formująca: Laboratorium: Ocena jakości oraz kompletności wykonanych zadań
S-5Ocena formująca: Laboratorium: Ocena współpracy pomiędzy poszczególnymi członkami zespołów
S-3Ocena formująca: Laboratorium: Kontrola postępu realizowanych zadań
Kryteria ocenyOcenaKryterium oceny
2,0
3,0Kompetencje zdobyte przez Studenta wynoszą 60% kompetencji możliwych do uzyskania w ramach przedmiotu
3,5
4,0
4,5
5,0